Yüksek frekans Plazma topu videosu

Plazma nedir?

Plazma dediğimiz olgu gaz halde bulunan elementlerin iyonlaşarak adeta bir çorba oluşturmasından ibarettir. Bilindiği gibi atomlar çekirdeğinde pozitif yüklü (+) protonlar ve protonları dengeye getirici nötronlar barındıran, dış yörüngelerinde ise negatif (-) yük barındıran elektronlardan oluşur. Eğer bir atomun çevresinde dolanan elektronların sayısı, çekirdekte bulunan proton sayısına eşit ise bu atoma yüksüz yani nötr atom denir. Protonlar, oluşturdukları çekim etkisi sayesinde, elektronları çevresinde tutabilmektedir.

güneş sistemi

Resimde görüldüğü gibi gezegenler yörüngelere yerleşmiş ve sıraya dizilmişler. yani arka arkaya gelmişler. Elektronlarda tıpkı bu gezegenler gibi yörüngelerde hareket halindedirler ve protonun çekim gücüne göre çekirdeğe en yakın elektronlar en güçlü bağlarla tutulmaktadır. Son yörüngede dolanmakta olan elektronlar ise en zayıf bağlarla çekirdeğe bağlıdır. Bu yüzden bir atomun son yörüngesindeki elektronlar, atomdan koparılması en kolay (görece az enerji ile kopartılabilir) elektronlardır.

modern atom modeli

Atomlara uygun teknikler ile enerji verildiğinde ya da radyasyona maruz bırakıldıklarında (elektron pozitron veya foton bombardımanı) son yörüngelerindeki atomları serbest bırakırlar. Elektron kaybetmeye başlayan atom (en başta nötr bir atomumuz olduğundan bahsettiğimizi hatırlayınız) nötürlüğünü kaybederek pozitif yükü ağırlıkta olan bir atoma dönüşmeye başlar. Bu tür atomların birleşerek oluşturdukları gazlara iyonlaşmış gaz adı veriliyor. iyonize gazlar ve serbest dolaşan elektronlar bir arada bulunduklarında plazma dediğimiz olguyu meydana getiriyorlar.

güneş

Günlük hayatımızda kullandığımız floresan lambaların ışıldamasını iyonize olmuş gazlar ve ortamdaki serbest gazlar sağlamaktadır. Gazı oluşturan elementin türünü değiştirdiğimizde elde edilecek ışığın rengi de değiştirmiş oluyoruz.
Plazmaları sıcaklık ve yoğunluk bakımından incelediğimizde yine çeşitli örnekler karşımıza çıkıyor. Örneğin güneşin korona adı verilen tabakasında yukarıda açıkladığımız plazmalar meydana gelmektedir. Güneşin çok güçlü çekim kuvvetine rağmen aşırı ısınmış bu plazma çekim etkisinden kurtulabiliyor ve uzaya doğru yol alabiliyor. Buna güneş rüzgarları adını veriyoruz ve bu, güneş sisteminin en uzak gezegenlerine yayılabilecek kadar güçlü bir plazma akışıdır.

Kutuplarda gördüğümüz ışımaları tetikleyen (Aurora) yine güneş rüzgarlarıdır. Büyük hızlarla yol alan güneş rüzgârları, dünyamızın magnetosfer ismini verdiğimiz katmanında bulunan plazmaya (elektronlara ve iyonlara) çarparak hızlanmalarını sağlar. Hızlanan parçacıklar dünya’nın atmosferine girdiklerinde ortamda bulunan diğer gazların atom ve molekülleriyle çarpışmaları sonucu tıpkı floresan lambalarda olduğu gibi çeşitli renklerde (görünür ışık frekanslarında) ışımaya neden olurlar. Güneş rüzgârının güçlü ve yoğun olduğu dönemler bulunmaktadır. Bu dönemlere girildiğinde kutup ışımaları ekvator bölgesine dek uzayabilmektedir.

Kutup Işıkları

Örnek listemize şimşek çakmaları, yıldızlar çevresinde görülen nebula bulutları ve dünyamızın iyonosfer tabakasını da eklemek mümkün.

yıldırım

nebula

El yapımı plazma lambalara gelecek olduğumuzda, bu icadın babası olarak nicolas teslayı gösterebiliriz. Alternatif (AC) akımın kaşifi olan bu bilim adamı uzaktan radyo kontrolünden, yüksek frekanslı gerilime radarlardan tribünlere kadar birçok keşif yapmıştır. Yüksek gerilim ile ilgili deneylerinde önlem amacıyla bir eli cebinde çalışan tesla, kendi tasarlamış olduğu bir yüksek frekans transformatörüyle koruma önlemi almaksızın çıplak elinde tuttuğu gazlı tüpün ışımasını sağlayacak şekilde vücudundan yüksek gerilimli elektrik akımı geçiriyordu.

nicolas tesla

Tesla Bobini Nedir?

1892′de Yugoslav mühendis Nikola Tesla tarafından bulunan Tesla bobini, yüksek gerilim ve yüksek frekanslı bir akım kaynağıdır. Düşük gerilim kaynağını yüksek gerilim kaynağına dönüştürmek için, bir İNDÜKSİYON BOBİNİ kullanılır. İndüksiyon bobininin ikincil sarımuçlan (yüksek gerilimin uçları), bir kıvılcım aralığına (Tesla’nın ilk aygıtında kıvılcım aralığı yerine, bir Leyden şişesi yerleştirilmişti) bağlanır. Devre, Tesla bobininin birincil sarımı ve KONDANSATÖR üstünden tamamlanır. Birincil sarım magnetik olmayan bir çekirdek üstüne sarılı birkaç sargıdan oluşur ve çok sargılı olan ikincil sarımdan, ya hava boşluğuyla ya da yağla ayrılır.

Birincil sarımdaki gerilim, tıpkı indüksiyon bobinindekine benzer bir süreçle artarak, ikincilden çıkar. Birincil devrede bulunan kıvılcım aralığı, akımın birincil bobinde birkaç milyon hertzlik bir salmımla titreşmesine neden olur. Titreşimin etkisiyle ikincil uçlardan, hem yüksek gerilim, hem de yüksek frekans elde edilir. Aygıt genellikle, deneysel çalışmalarda kullanılır.
ikincil devreye, birincille rezonansa geçmesi (Bk. REZONANS) için, ayarlı bir kondansatör bağlanabilir. Böylece, ikincilde en yüksek frekans elde edilir. Birincil devrede/ indüksiyon bobini yerine TRANSFORMATÖR de kullanılabilir.

Tesla Bobini

1892′de Yugoslav mühendis Nikola Tesla tarafından bulunan Tesla bobini, yüksek gerilim ve yüksek frekanslı bir akım kaynağıdır. Düşük gerilim kaynağını yüksek gerilim kaynağına dönüştürmek için, bir İNDÜKSİYON BOBİNİ kullanılır. İndüksiyon bobininin ikincil sarımuçlan (yüksek gerilimin uçları), bir kıvılcım aralığına (Tesla’nın ilk aygıtında kıvılcım aralığı yerine, bir Leyden şişesi yerleştirilmişti) bağlanır. Devre, Tesla bobininin birincil sarımı ve KONDANSATÖR üstünden tamamlanır. Birincil sarım magnetik olmayan bir çekirdek üstüne sarılı birkaç sargıdan oluşur ve çok sargılı olan ikincil sarımdan, ya hava boşluğuyla ya da yağla ayrılır.

Birincil sarımdaki gerilim, tıpkı indüksiyon bobinindekine benzer bir süreçle artarak, ikincilden çıkar. Birincil devrede bulunan kıvılcım aralığı, akımın birincil bobinde birkaç milyon hertzlik bir salmımla titreşmesine neden olur. Titreşimin etkisiyle ikincil uçlardan, hem yüksek gerilim, hem de yüksek frekans elde edilir. Aygıt genellikle, deneysel çalışmalarda kullanılır.
ikincil devreye, birincille rezonansa geçmesi (Bk. REZONANS) için, ayarlı bir kondansatör bağlanabilir. Böylece, ikincilde en yüksek frekans elde edilir. Birincil devrede/ indüksiyon bobini yerine TRANSFORMATÖR de kullanılabilir.

Tesla Bobini :

1892′de Yugoslav mühendis Nikola Tesla tarafından bulunan Tesla bobini, yüksek gerilim ve yüksek frekanslı bir akım kaynağıdır. Düşük gerilim kaynağını yüksek gerilim kaynağına dönüştürmek için, bir İNDÜKSİYON BOBİNİ kullanılır. İndüksiyon bobininin ikincil sarımuçlan (yüksek gerilimin uçları), bir kıvılcım aralığına (Tesla’nın ilk aygıtında kıvılcım aralığı yerine, bir Leyden şişesi yerleştirilmişti) bağlanır. Devre, Tesla bobininin birincil sarımı ve KONDANSATÖR üstünden tamamlanır. Birincil sarım magnetik olmayan bir çekirdek üstüne sarılı birkaç sargıdan oluşur ve çok sargılı olan ikincil sarımdan, ya hava boşluğuyla ya da yağla ayrılır.

Birincil sarımdaki gerilim, tıpkı indüksiyon bobinindekine benzer bir süreçle artarak, ikincilden çıkar. Birincil devrede bulunan kıvılcım aralığı, akımın birincil bobinde birkaç milyon hertzlik bir salmımla titreşmesine neden olur. Titreşimin etkisiyle ikincil uçlardan, hem yüksek gerilim, hem de yüksek frekans elde edilir. Aygıt genellikle, deneysel çalışmalarda kullanılır.
ikincil devreye, birincille rezonansa geçmesi (Bk. REZONANS) için, ayarlı bir kondansatör bağlanabilir. Böylece, ikincilde en yüksek frekans elde edilir. Birincil devrede/ indüksiyon bobini yerine TRANSFORMATÖR de kullanılabilir.

Evet ilk once bir güç kaynağı temin edelim. Bu 1 veya 10 kv arasında değisebilir.. Veya asağıdaki indüksiyon bobinide olabilir…

Bir pvc su borusu veya tahliye borusu alabiliriz.. .8′lik olabilir 5′lik olabilir…
Bunları bir güzel temizleyin…Temiz olsun…

[img]http://img398.imageshack.us/img398/5421/tcfj1.jpg [/img]

Temizledikten sonra 0.5 mm’lik vernikli bakır telimizi boru üzerine sıkı ve aralarında bosluk olmadan güzelce dolayın.. tek sıra halinde ve teli birbirinin üzerine dolamadan yapın…

asağıda gördüğünüz gibi hazırlayın bobbin sarımlı malzememiz hazır.. Bu voltajı yükseltecek.. Yani 5 veya 10 bin voltu 100-150 bin volta yükseltecek…

Daha sonra asağıdaki resimde görüldüğü gibi bir evde kullanılan elektrik kabloları olabilir. 3.4’lük felan.. bunu da dairesel olarak resimde görüldüğü gibi yapın…

Ya da hazırlamıs olduğunuz bobbin sarımınızın çapından biraz daha genis bir boruyu kalıp olarak kullanabilirsiniz. Kabloyu daireler çizerek üzerine sarın …

Bunu bobinimizin en alt kısmına koyacağız ve bobbin sarımla asla birbirine değmeyecek.. Kablomuzun yalıtılmıs olduğuna da dikkat edin…

Daha sonra Kapasitörlerimizi hazırlayalım… 5 veya 10 KVlık güç kaynağı kullanacaksak bunun karsılığında seri olarak 15 veya 20 kv lık kapasitör devresi hazırlayabiliriz…

Evet bunları da hazırladıktan sonra en önemli mekanizmalardan birisi de spark’tır Yani elektrik atlatma mekanizması.. Bunu yapmadan malesef yapacağımız tesla bobini çalısmamaktadır…

Ve en son olarakda bir alüminyum küre veya simit seklinde alüminyum olabilir disk alüminyum olabilir.. Tercihiniz…

Evet heresy hazır… Malzemelerimiz tamam…

İste Tesla Bobininin çalısma sistemi….

Ve hazır halde birkaç örnek sizlere….

Simdi geçelim devre nasıl hazırlanacak… İlk once 12 voltluk bir adaptor alalım… Daha sonra İndüksiyon bobinine bir devre hazırlayacağız… İndüksiyon bobini sürücü devresi veya mekanızması olmadan yüksek voltaj iletmez arkadaslar…

Asağıda indüksiyon bobini sürücü devresini görmektesiniz.. Bu resimdeki devreyi elektronikçilere yaptırabilirsiniz.. Fiyatı fazla degil 2 veya 3 YTL tutuyor…

Evet bu da hazır…

Adaptörü sürücüye bağlıyoruz.. Artı eksi çıkıslara dikkat ters bağlamayın… Sürcünün artı ve eksi uçlarını indüksiyon bobinin artı ve eksi uçlarına bağlayın. Ve doğru bağlandığından emin olun… Bu islemleri prize takmadan yapınn.. Aksi takdirde indüksiyon bobininden çıkan yüksek volta kapılırsınız… Tedbirinizi alın.. Daha sonra İndüksiyon bobinin orta kısmından yüksek volt çıkısı alın… Bunun için otomobil parçası satan elektronikçilereden indüksiyon çıkıs kablosu isteyebilirsiniz… Evet indüksiyon bobinin orta kısmından çıkıs alın ve spark gap cihazımızın bir ucuna bağlayın… diğer uçtan çıkan kabloyuda indüksiyon bobininin eksi kutbuna tekrar bağlayın… Artıdan eksiye olayı… Sonra spark gap’tan parallel bir kablo daha çekin Bir tarafına hazırlamıs olduğumuz kapasitör devresini ekleyin… ve primail coili hazırlanan devrenin alt kısmına yerlestirin devrenin uçlarını birlestirin.. Bağlayın devreyi.. Paralel hat çekeceksiniz Spark gap’(Atlama mekanizmasın)dan..Unutmayın..

İste bir örnek….

Bunlarda çalısma sistemleri.. Bu resimlere bakarak devreyi olusturun…